अब पत्रकारों पर FIR दर्ज करना आसान नहीं : सुप्रीम कोर्ट का बड़ा फैसला
सरकार की आलोचना कोई अपराध नहीं — अभिषेक उपाध्याय केस में सुप्रीम कोर्ट का ऐतिहासिक आदेश
नई दिल्ली, मार्च 2025: भारत के सर्वोच्च न्यायालय ने एक महत्वपूर्ण आदेश में स्पष्ट किया है कि सिर्फ सरकार की आलोचना करना किसी पत्रकार के खिलाफ एफआईआर दर्ज करने का आधार नहीं हो सकता। यह फैसला पत्रकार अभिषेक उपाध्याय के मामले में दिया गया है, जिनके खिलाफ उत्तर प्रदेश पुलिस ने एफआईआर दर्ज की थी।
क्या है पूरा मामला?
पत्रकार अभिषेक उपाध्याय ने सोशल मीडिया व अन्य माध्यमों से यूपी सरकार की नीतियों की आलोचना की थी। इसके चलते यूपी पुलिस ने उनके खिलाफ धारा 153A, 505(2) आदि के तहत एफआईआर दर्ज की। उन्होंने सुप्रीम कोर्ट में याचिका दायर कर इसे पत्रकारिता पर हमला बताया।
सुप्रीम कोर्ट की बड़ी टिप्पणियाँ
- “अभिव्यक्ति की स्वतंत्रता अनुच्छेद 19(1)(a) के तहत संरक्षित है।”
- “सरकार की आलोचना को अपराध नहीं माना जा सकता।”
- “पत्रकारों की भूमिका सत्ता की जवाबदेही तय करना है।”
UP पुलिस को नोटिस
सुप्रीम कोर्ट ने यूपी सरकार व पुलिस को नोटिस जारी करते हुए पूछा — आखिर किस आधार पर एफआईआर दर्ज की गई? राज्य सरकार को 4 सप्ताह में जवाब देने का निर्देश दिया गया है।
कानूनी विश्लेषण
- यह मामला प्रेस की स्वतंत्रता की दिशा में एक मजबूत उदाहरण बना है।
- सुप्रीम कोर्ट का यह स्टैंड भविष्य में पत्रकारों की सुरक्षा का आधार बन सकता है।
मीडिया जगत की प्रतिक्रिया
प्रेस क्लब ऑफ इंडिया, एडिटर्स गिल्ड ऑफ इंडिया समेत कई वरिष्ठ पत्रकारों ने फैसले का स्वागत किया और इसे “प्रेस स्वतंत्रता की रक्षा में ऐतिहासिक कदम” कहा।
फैसले का महत्व
| पहलू | विवरण |
|---|---|
| लोकतंत्र की रक्षा | सरकार की आलोचना लोकतंत्र का आवश्यक हिस्सा है। |
| पत्रकारों की सुरक्षा | यह आदेश पत्रकारों को मनमानी FIR से सुरक्षा देगा। |
| कानूनी मार्गदर्शन | यह फैसला अन्य मामलों में मिसाल बनेगा। |
निष्कर्ष
सुप्रीम कोर्ट का यह फैसला न केवल पत्रकार अभिषेक उपाध्याय के लिए राहत है, बल्कि पूरे मीडिया जगत के लिए एक मजबूत संदेश है कि लोकतंत्र में कलम की स्वतंत्रता सर्वोच्च है।

- How to Claim Powerball Jackpot Winnings in New JerseyA single ticket sold in Montvale won $847M. Here’s how Powerball jackpots work, lump sum vs. annuity, and how to claim a winning ticket in New Jersey.
- दीपावली पाडवा निमित्त हार्दिक शुभेच्छा – आमदार अर्जुनराव खोतकरदीपावली पाडवा निमित्त हार्दिक शुभेच्छा – आमदार अर्जुनराव खोतकर व अभिमन्यू अर्जुनराव खोतकर (जाहिरात)
- मुहूर्त ट्रेडिंग 2026: दिवाली पर शेयर बाजार में शुभ शुरुआत, जानें समय और जरूरी सावधानियांमुहूर्त ट्रेडिंग 2026 आज 8 नवंबर को आयोजित हो रही है। जानें NSE-BSE के विशेष सत्र का समय, संवत 2083 का महत्व और निवेश से पहले जरूरी सावधानियां।
- दीपावली पर क्यों होती है मां लक्ष्मी की पूजा? जानिए समुद्र मंथन और श्रीराम की अयोध्या वापसी से जुड़ी पौराणिक कथादीपावली पर मां लक्ष्मी और भगवान गणेश की पूजा क्यों की जाती है? जानिए समुद्र मंथन में मां लक्ष्मी के प्राकट्य और भगवान श्रीराम की अयोध्या वापसी से जुड़ी पौराणिक मान्यताएं।
- गोवर्धन पूजा 10 नवंबर को, 11 नवंबर को मनेगा भाई दूज; जानें दोनों पर्वों की तिथि, महत्व और परंपराएंदीपावली के बाद गोवर्धन पूजा और भाई दूज की तैयारियां तेज हैं। जानिए 2026 में दोनों पर्व कब मनाए जाएंगे और इनका धार्मिक महत्व क्या है।
- Diwali 2026: आज शाम कितने बजे करें मां लक्ष्मी और भगवान गणेश की पूजा? जानिए शुभ मुहूर्तदीपावली 8 नवंबर 2026 को मनाई जा रही है। जानिए सोलापुर समेत प्रमुख शहरों में लक्ष्मी-गणेश पूजन का शुभ मुहूर्त, अमावस्या तिथि और पूजा का महत्व।
- साई पल्लवी की ‘सीता’ के एक्शन अवतार पर दीपिका चिखलिया की दो टूक! बोलीं—‘मैंने ऐसी रामायण नहीं देखी’साई पल्लवी के एक्शन दृश्य पर दीपिका चिखलिया की प्रतिक्रिया चर्चा में है। जानिए उन्होंने रामायण के किन पारंपरिक ग्रंथों का हवाला दिया और ‘अद्भुत रामायण’ का संदर्भ क्यों सामने आया।
- Burundi UNESCO Heritage and National Parks: Royal Drums, Gishora, Kibira and RuvubuUnderstand Burundi’s UNESCO royal drum heritage, Gishora, Kibira and Ruvubu parks, and the difference between World Heritage and tentative-list status.
- Burundi Travel Budget 2026: Accommodation, Transport, Food and Money TipsPlan a realistic Burundi travel budget with guidance on accommodation, transport, food, cash, exchange rates, insurance and security. Includes a quote-based worksheet.
- Burundi Culture and History: Kingdoms, Royal Drummers, Traditions and HeritageExplore Burundi’s history and cultural heritage, from its monarchy and Gishora royal drums to UNESCO traditions, languages, independence and modern identity.
- Hidden Gems in Burundi: Highlands, Forests, Lake Tanganyika and Cultural PlacesExplore 15 lesser-known places and experiences in Burundi, including highland scenery, tea landscapes, lakeshore communities, waterfalls and forests.
- Best Time to Visit Burundi: Weather, Rainy Seasons and Travel PlanningDiscover Burundi’s dry and rainy seasons, climate differences between Bujumbura and the highlands, and practical travel planning tips.
- Deepika’s Saffron Dress Sparks ‘King’ Row; Shah Rukh Should Respect All Faiths: Adv. Mahesh Dhannawat🔊 Listen to articleSpeed 0.75×1×1.25×1.5×2×Computer-generated English audioMumbai/Jalna, Special Correspondent: A controversy has emerged over the saffron-coloured outfit worn by Deepika Padukone in a song from the upcoming Shah Rukh Khan film King. Some religious figures have objected to the scene, recalling the earlier debate over the song Besharam Rang from Pathaan. Objections to the costume… Read more: Deepika’s Saffron Dress Sparks ‘King’ Row; Shah Rukh Should Respect All Faiths: Adv. Mahesh Dhannawat
- ‘किंग’ में भगवा ड्रेस पर विवाद; शाहरुख सभी धर्मों का सम्मान करें — एड. महेश धन्नावत🔊 लेख सुनेंगति 0.75×1×1.25×1.5×2×कंप्यूटर द्वारा तैयार हिंदी ऑडियोमुंबई/जालना, विशेष संवाददाता: शाहरुख खान और दीपिका पादुकोण की आगामी फिल्म ‘किंग’ के एक गीत में दीपिका की भगवा पोशाक को लेकर विवाद की खबर है। कुछ धार्मिक नेताओं ने इस दृश्य पर आपत्ति जताई है। इस विवाद ने फिल्म ‘पठान’ के ‘बेशरम रंग’ गीत से जुड़े पुराने… Read more: ‘किंग’ में भगवा ड्रेस पर विवाद; शाहरुख सभी धर्मों का सम्मान करें — एड. महेश धन्नावत
- ‘किंग’च्या भगव्या ड्रेसवरून वाद; शाहरुखने सर्व धर्मांचा आदर करावा — ॲड. महेश धन्नावत🔊 लेख सुनेंगति 0.75×1×1.25×1.5×2×कंप्यूटर द्वारा तैयार हिंदी ऑडियोमुंबई/जालना, विशेष प्रतिनिधी : शाहरुख खान आणि दीपिका पादुकोण यांच्या आगामी ‘किंग’ चित्रपटातील गाण्यात दीपिकाच्या भगव्या पोशाखावरून वाद निर्माण झाल्याचे वृत्त आहे. काही धार्मिक नेत्यांनी या दृश्यावर आक्षेप घेतला असून ‘पठाण’ चित्रपटातील ‘बेशरम रंग’ वादाची पुन्हा आठवण झाली आहे. साधू-संतांचे आक्षेप; धमक्यांना समर्थन नाही प्रसिद्ध वृत्तांनुसार काही धार्मिक… Read more: ‘किंग’च्या भगव्या ड्रेसवरून वाद; शाहरुखने सर्व धर्मांचा आदर करावा — ॲड. महेश धन्नावत
- A Recipe Worth Passing On: Why My Favorite Dish Is Never Exactly the SameWhy is a simple pot of dal my favorite recipe? A reflection on everyday cooking, family memories, shared labor, resourcefulness and the freedom to adapt.
- आज के अल्फ़ाज़: रविवारचा चहा | ८ नोव्हेंबरची मौलिक मराठी कवितारविवारच्या निवांत सकाळी एकत्र घेतलेला चहा, घरगुती गप्पा आणि नात्यांची ऊब यांवर आधारित आज के अल्फ़ाज़ची मौलिक मराठी कविता ‘रविवारचा चहा’.
- मेडिकल रिपोर्ट में 70% दिव्यांगता, रोज़गार का नुकसान 100%! सुप्रीम कोर्ट ने बढ़ाया दुर्घटना मुआवज़ा🔊 लेख सुनेंगति 0.75×1×1.25×1.5×2×कंप्यूटर द्वारा तैयार हिंदी ऑडियोजालना | विधि संवाददाता : सड़क दुर्घटना में घायल व्यक्ति को मुआवज़ा देते समय केवल मेडिकल सर्टिफिकेट में लिखी दिव्यांगता की प्रतिशत संख्या ही निर्णायक नहीं हो सकती। सर्वोच्च न्यायालय ने स्पष्ट किया है कि चोट के कारण व्यक्ति अपने वास्तविक पेशे से कितना वंचित हुआ और उसकी… Read more: मेडिकल रिपोर्ट में 70% दिव्यांगता, रोज़गार का नुकसान 100%! सुप्रीम कोर्ट ने बढ़ाया दुर्घटना मुआवज़ा
- 70% Medical Disability, 100% Loss of Livelihood: Supreme Court Redefines Fair Accident Compensation🔊 Listen to articleSpeed 0.75×1×1.25×1.5×2×Computer-generated English audioJalna | Legal News: A medical disability certificate cannot, by itself, determine the true economic consequences of a road accident. The Supreme Court has reiterated that compensation must reflect the actual impact of an injury on a person’s occupation, future earning capacity and ability to live with dignity. In… Read more: 70% Medical Disability, 100% Loss of Livelihood: Supreme Court Redefines Fair Accident Compensation
- वैद्यकीय अपंगत्व ७०%, पण रोजगाराचे नुकसान १००%! सर्वोच्च न्यायालयाचा अपघातग्रस्त मजुरांना मोठा दिलासा🔊 लेख सुनेंगति 0.75×1×1.25×1.5×2×कंप्यूटर द्वारा तैयार हिंदी ऑडियोजालना | विशेष प्रतिनिधी : रस्ते अपघातात जखमी झालेल्या व्यक्तीला किती नुकसानभरपाई मिळावी, हे ठरविताना केवळ वैद्यकीय प्रमाणपत्रातील अपंगत्वाची टक्केवारी पाहणे पुरेसे नाही. त्या व्यक्तीच्या व्यवसायावर, कमाईवर आणि भविष्यातील उपजीविकेवर झालेला प्रत्यक्ष परिणामही न्यायालयाने तपासला पाहिजे, असा महत्त्वपूर्ण दृष्टिकोन सर्वोच्च न्यायालयाने अधोरेखित केला आहे. तमिळनाडूतील गवंडी एम. परमेश… Read more: वैद्यकीय अपंगत्व ७०%, पण रोजगाराचे नुकसान १००%! सर्वोच्च न्यायालयाचा अपघातग्रस्त मजुरांना मोठा दिलासा
- ८ नवंबर का इतिहास : एक्स-रे की खोज, हिटलर का नाकाम विद्रोह और केनेडी की जीतआठ नवंबर का इतिहास जानिए. एक्स-रे की खोज, जर्मनी में नाजी विद्रोह और अमेरिका में केनेडी की चुनावी जीत की पूरी कहानी.
- November 8 in History: X-Rays, Hitler’s Failed Coup and Kennedy’s ElectionNovember 8 history explained: Röntgen’s X-rays in 1895, the failed 1923 Beer Hall Putsch and Kennedy’s narrow 1960 victory.
- Traditional Food in Burundi: 15 Dishes and Ingredients From Beans to Lake Tanganyika FishDiscover Burundian food through beans, maize porridge, cassava, plantains, mukeke fish, brochettes, vegetables, tea and coffee.
- Bujumbura City Guide: Lake Tanganyika, Markets, Culture and Travel TipsExplore Bujumbura, Burundi’s lakeside commercial centre, with insights into Lake Tanganyika, local food, markets, culture, transport and safety.
- उपमुख्यमंत्री शिंदे 9 नवंबर को जालना में, सूखाग्रस्त किसान परिवारों संग मनाएंगे दिवालीउपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे 9 नवंबर को दोपहर 2 बजे मौजपुरी के श्री रामेश्वरी महादेव संस्थान में सूखाग्रस्त किसानों से संवाद करेंगे और उनके साथ दिवाली मनाएंगे।
- दिवाली की पूर्व संध्या पर जालना में कट्टा लेकर घूमता बुलेट सवार गिरफ्तार, ₹1.40 लाख का माल जब्तचंदनझिरा पुलिस ने दिवाली की पूर्व संध्या पर सुंदरनगर में बुलेट सवार आकाश गायकवाड़ को देसी कट्टे के साथ पकड़ा। कट्टा और बाइक मिलाकर ₹1.40 लाख का माल जब्त किया गया।
- जालना में भाजपा ने गन्ना कटाई मजदूरों के साथ मनाई ‘पालावरची दिवाली’भाजपा जालना महानगर के पदाधिकारियों ने बठान बु. में गन्ना कटाई मजदूरों को भेंट और घरेलू सामान बांटकर दिवाली की शुभकामनाएं दीं।
- दीपावली से पहले जालना की मुख्य बाजारपेठ में उमड़ी भीड़, लक्ष्मीपूजन की खरीदारी जोरों परशुभ दीपावली और कल होने वाले लक्ष्मीपूजन को लेकर जालना शहर की मुख्य बाजारपेठ में पूजा सामग्री, गेंदे के फूल, पत्तों और गन्ने की खरीदारी के लिए महिलाओं-पुरुषों की भारी भीड़ रही।
- Release the Poor, Restore Hope: Jalna Lawyers Appeal to Maharashtra CM Amid Drought🔊 Listen to articleSpeed 0.75×1×1.25×1.5×2×Computer-generated English audioJalna | Special Correspondent: With drought threatening livelihoods in parts of Maharashtra, a delegation of Jalna advocates has urged the Chief Minister to consider lawful humanitarian relief for economically disadvantaged farmers and labourers held in prison in minor cases. Adv. Mahesh Dhannawat, Adv. Prashant Lalzare, Shlok Agrawal and others… Read more: Release the Poor, Restore Hope: Jalna Lawyers Appeal to Maharashtra CM Amid Drought
- सूखे में भूखे बच्चों की पुकार: गरीब कैदियों को घर लौटने दो!🔊 लेख सुनेंगति 0.75×1×1.25×1.5×2×कंप्यूटर द्वारा तैयार हिंदी ऑडियोजालना (विशेष प्रतिनिधि): सूखे के कारण किसानों और मजदूरों की आजीविका पर संकट के बीच जालना के अधिवक्ताओं ने मामूली मामलों में जेल में बंद कानूनी रूप से पात्र गरीब कैदियों के लिए मानवीय राहत की मांग की है। अधिवक्ता महेश धन्नावत, अधिवक्ता प्रशांत लालझरे, श्लोक अग्रवाल तथा… Read more: सूखे में भूखे बच्चों की पुकार: गरीब कैदियों को घर लौटने दो!
- दुष्काळात कैद्यांच्या कुटुंबांना आधार द्या! किरकोळ गुन्ह्यांतील गरीब शेतकरी-मजूर कैद्यांच्या सुटकेसाठी जालन्यातील वकिलांची मुख्यमंत्र्यांकडे हाक🔊 लेख सुनेंगति 0.75×1×1.25×1.5×2×कंप्यूटर द्वारा तैयार हिंदी ऑडियोजालना (प्रतिनिधी) : दुष्काळाच्या संकटामुळे गरीब शेतकरी व मजूर कुटुंबांवर उपासमारीची वेळ येत असताना, किरकोळ गुन्ह्यांत कारागृहात असलेल्या कायदेशीरदृष्ट्या पात्र गरीब कैद्यांना मानवतावादी दृष्टिकोनातून दिलासा द्यावा, अशी मागणी जालन्यातील वकिलांनी केली आहे. ॲड. महेश धन्नावत, ॲड. प्रशांत लालझरे, श्लोक अग्रवाल यांच्यासह इतरांनी प्रभारी जिल्हाधिकारी श्री. मिसाळ यांच्यामार्फत मुख्यमंत्री… Read more: दुष्काळात कैद्यांच्या कुटुंबांना आधार द्या! किरकोळ गुन्ह्यांतील गरीब शेतकरी-मजूर कैद्यांच्या सुटकेसाठी जालन्यातील वकिलांची मुख्यमंत्र्यांकडे हाक
- सूखे जैसे हालात के कारण दानवे परिवार का दीपावली स्नेहमिलन इस साल रद्दजालना जिले में सूखे जैसे हालात और किसानों पर आए संकट को देखते हुए पूर्व केंद्रीय राज्य मंत्री रावसाहेब पाटील दानवे परिवार का दीपावली स्नेहमिलन इस साल नहीं होगा।
- क्रिप्टो शरीयत के हिसाब से किस तरह का ‘माल’ है? नया वर्गीकरण ढांचा SCCF पेशइस्लामिक इकोनॉमिक्स प्रोजेक्ट की सीरीज़ के पांचवें लेख में डॉ. फ़ारूख़ हबीब ने क्रिप्टो एसेट्स को शरीयत के नज़रिए से बांटने वाला SCCF ढांचा पेश किया है।
- जालना में छत्रपति शिवाजी महाराज स्मारक के पास 25 फुट ऊंचे भगवा शिवध्वज का आरोहणजगदंब प्रतिष्ठान की ओर से जालना में अश्वारूढ़ छत्रपति शिवाजी महाराज स्मारक परिसर में 25 फुट ऊंचा भगवा ध्वज फहराकर ‘शिवध्वज महोत्सव’ मनाया गया।
- सूखे में कैदियों के परिवारों को सहारा दें, जालना के वकीलों की सीएम से अपीलजालना के वकीलों ने सूखे के संकट में छोटे अपराधों के गरीब किसान-मजदूर कैदियों की मानवीय आधार पर रिहाई की मांग मुख्यमंत्री से की है। ज्ञापन सौंपा गया।
- Windows 11 Running Slow? Safe Ways to Speed Up Your PCWindows 11 running slowly? Diagnose startup apps, storage, updates, malware and resource usage with safe, official troubleshooting steps.
- Gmail Storage Full? How to Free Up Space Without Losing Important EmailsGmail storage full? Learn how to identify large emails, clean Drive and Photos, protect important files, and restore space safely.
- World of Warcraft: Forever Launches Smoothly as Blizzard Adjusts Quiet City HubsBlizzard’s new permanent WoW branch went live in India on 5 November. Early reports describe a stable launch, while developers acknowledged underpopulated city layers.
- LOUD Leads FFWS 2026 Opening-Day Table as India’s Three Teams Trail EarlyLOUD finished first with 124 points after the opening six matches in Bangkok. Team Apex Gaming, TSG Pros and Resurrection began outside the top 14.
Discover more from NewsNation Online
Subscribe to get the latest posts sent to your email.









































